អនុមោទនាបុណ្យមាឃបូជា

ពិធីបុណ្យមាឃបូជា៖

        ទី១ គឺរំឭកទៅដល់ថ្ងៃដែលព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធទ្រង់ដាក់អាយុសង្ខារ៖ «ជាព្រឹត្តិការណ៍ដែលព្រះអង្គដាក់ព្រះ ជន្មាយុសង្ខារ បានន័យថា កំណត់ពេលបរិនិព្វាន នៅមុនថ្ងៃដែលព្រះអង្គដាក់ព្រះជន្មាយុសង្ខារ ពោល គឺមុនថ្ងៃ១៥កើត ពេញបូរមី ខែមាឃ ឆ្នាំ ម្សាញ់បញ្ចស័ក នៅពេលនោះ មហាមារបានអារធនាព្រះអង្គ ចូលបរិព្វាននៅគ្រានោះថា “បពិត្រព្រះ​អង្គដ៏ចម្រើន ! ដល់វេលាដែលព្រះអង្គចូលនិព្វានហើយ”។ ព្រះអង្គតបទៅមារវិញថា “ម្នាលមារ​មាន​ចិត្ត​បាប ! ចូលអ្នកកុំខ្វាយខ្វល់ឡើយ នៅសល់ពីបីខែទៀត តថាគតនឹងបរិនិព្វានហើយ”​។ ទោះបីជា​តថាគត បានសម្រេចដាក់អាយុសង្ខារហើយក៏ដោយ ប៉ុន្តែ​ព្រះអង្គបានត្រាស់បញ្ជាក់ ប្រាប់​ព្រះអានន្ទថា “ម្នាលអានន្ទ ! ធម៌ណា វិន័យណា ដែល​តថាគត​បាន​សម្តែងហើយ បានបញ្ញត្តិ​ហើយចំពោះអ្នកទាំង​ឡាយ កាលបើអំណឹះអត់ពីតថាគតទៅ ធម៌វិន័យទាំង​នោះ ជាសាស្តា ជាគ្រូប្រៀនប្រ​ដៅរបស់​អ្នក​ទាំងឡាយហើយ។

        ការដាក់ជន្មាយុសង្ខារនេះ គឺជាការបង្ហាញនូវសភាពមិនទៀងនៃសង្ខារ ដែលកើតមកហើយ រមែងរលត់ទៅវិញជាធម្មតា ដើម្បីឲ្យយើងទាំងអស់គ្នាបាន ពិចារណាថា “សត្វលោកទាំងអស់ គឺស្ថិតក្នុងភាពមិនទៀងទាត់គ្មាននរណាម្នាក់ អមតៈឡើយ សូម្បីតែព្រះអង្គបានត្រាស់ជាព្រះពុទ្ធហើយ ក៏គង់នឹងចូលបរិនិព្វាន ដែរ”។

ទី២ រំលឹកទៅដល់ពេលដែលព្រះពុទ្ធអង្គសម្ដែងនូវឱវាទបាតិមោក្ខ "ធម្មនុញ្ញព្រះពុទ្ធសាសនា"  ប្រទាន​ដល់ព្រះភិក្ខុសង្ឃជាអរហន្តទាំង ១.២៥០អង្គ ដែលបានមកចូលរួមចតុរង្គសន្និបាត៖ «កាលនោះព្រះ​អង្គ​ទ្រង់សម្ដែងឱវាទបាតិមោក្ខ នឹងពួកភិក្ខុ ពេលនោះព្រះអរហន្តទាំង ១២៥០អង្គ សុទ្ធតែជាព្រះ​អរហន្តលោកនិមន្តមកដោយពុំមានអ្នកនិមន្តទេ បានន័យថា បានមកដល់ភ្លាម»។ ការប្រជុំសាវ័ក​បែប​នេះហៅថា “ចតុរង្គសន្និបាត” គឺការប្រជុំប្រកប ដោយអង្គ៤ ក្នុងពុទ្ធកាលនៃព្រះសក្យមុនី បរមគ្រូរបស់​យើងមានតែម្តងប៉ុណ្ណោះ ដែលបានធ្វើឡើងក្នុងលោក នាប្រទេសឥណ្ឌា កាលពី៥៨៨ឆ្នាំ មុនគ្រិស្ត​សករាជ នាថ្ងៃទី១៥កើត ខែមាឃ ក្រោយពីការត្រាស់ដឹងរបស់ព្រះអង្គ ចំនួន៩ខែគត់ ។។ មួយទៀត កាលដែលព្រះបរមសាស្តាចារ្យនៃយើងទ្រង់មានព្រះជន្ម បើគិតតាម ឈ្មោះខែ នៅខ្វះ ៤ខែ បើគិត​តាម​ចំនួនថ្ងៃនៅខ្វះ ៨៨ថ្ងៃទៀត នឹងគ្រប់ ៨០ឆ្នាំគត់ ព្រះអង្គទ្រង់កំណត់នូវព្រះជន្មាយុសង្ខារថា “ម្នាលភិក្ខុ​ទាំងឡាយ គិតពីថ្ងៃនេះទៅនៅខ្វះតែ ៤ខែទៀតទេ តថាគតនិងរលត់ខន្ធ ចូលកាន់បរិនិព្វាន”។ ការកំ​ណត់ព្រះជន្មាយុនេះ នៅថ្ងៃ១៥កើត ខែមាឃដែរ។ តិថីនេះជាឧបលក្ខិតសម័យមួយដ៏ឧត្តម ក្នុងព្រះពុទ្ធ​សាសនា គឺជាថ្ងៃសម្រាប់ពុទ្ធមាមិកជន ទាំងបព្វជិត ទាំងគ្រហស្ត ព្រមទាំងព្រះធម៌ ជាបរមពុទ្ធោវាទ និងព្រះអរិយសង្ឃ ជាវ័ករបស់ព្រះអង្គ។

 ការប្រជុំចតុរង្គសន្និបាត ជាកាលដ៏អស្ចារ្យ ពីព្រោះការប្រជុំនោះ គឺប្រកបដោយអង្គ៤ ដែលរួមមាន

         អង្គទី១ គឺពេលនោះជាថ្ងៃឧបោសថសីលមានព្រះចន្ទពេញវង់ ថ្ងៃ ១៥កើតជាថ្ងៃពេញបូណ៌មី ខែមាឃ

         អង្គទី២ ព្រះភិក្ខុសង្ឃសាវ័កដែលបានមកចូលរួមចតុរង្គសន្និបាតទាំង ១.២៥០អង្គនោះ គឺ​បាននិមន្តមកពីទិសទាំង៤ ដោយមិនបានកំណត់ពេលគ្នា ឬក៏ផ្ដល់ដំណឹងណាត់ទុកជាមួយគ្នាអ្វីមុន​ទាល់តែសោះ ក៏ស្រាប់តែដល់ថ្ងៃនោះ បាននិមន្តមកព្រមៗគ្នាតែម្ដង។

         អង្គទី៣ ព្រះភិក្ខុសង្ឃទាំងអម្បាលម៉ាននោះ សុទ្ធសឹងតែជាព្រះអរហន្ត ឬជាបុគ្គលដែលបាន​សម្រេចអរហត្ត ប្រាសចាករាគៈ (លោភៈ) ទោសៈ មោហៈ ជាអ្នកសម្រេចនូវអភិញ្ញា៦ ឬមានចំណេះ​ដឹងយ៉ាងខ្ពស់ក្នុងលោកុត្តរធម៌នៃព្រះពុទ្ធសាសនា។

         ចំណែកអង្គទី៤ គឺព្រះភិក្ខុសង្ឃ ១.២៥០អង្គនោះ សុទ្ធតែជាឯហិភិក្ខុ ដូចគ្នាទាំងអស់។

នៅក្នុងមហាសន្និបាតនោះ ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ទ្រង់បានប្រកាស់នូវគោលការណ៍ ចំនួន១១ប្រការ សម្រាប់​ឲ្យសមាជិកមហាសន្និបាតទាំងអស់យកជាវិថីជីវិត និងសម្រាប់យកទៅផ្សព្វផ្សាយដល់ជនដទៃទៀត ឲ្យបានយល់ពីព្រះពុទ្ធសាសនា។ គោលការណ៍ ទាំង១១ប្រការនេះ មានឈ្មោះជាភាសាបាលីថា "ឱវាទបាដិមោក្ខ" ដែលពុទ្ធសាសនិកជនម្នាក់ៗ ត្រូវយកមកសិក្សាឲ្យយល់ដឹង និងអនុវត្តដូចតទៅ:

I-គោលបំណង របស់ព្រះពុទ្ធសាសនា ឬក៏ដូចជា គោលបំណង របស់ពុទ្ធសាសនិកម្នាក់ៗ គឺស្វែងរក​និព្វានដែលប្រែថា សភាវប្រាសចាកទុក្ខ មិនមានសេចក្តីទុក្ខ មិនមានបញ្ហានៅក្នុងដួងចិត្តរបស់ខ្លួន ពាក្យនិព្វាននេះមានន័យស្មើនិង ពាក្យថា "សន្តិ" ដែលប្រែថា "សេចក្តីស្ងប់" ។ យើងអាចនិយាយ​បាន​ថា គោលបំណងរបស់ ព្រះពុទ្ធសាសនា គឺបង្កើតឡើងនូវសន្តិភាពក្នុងដួងចិត្តនេះដែរ ក៏ជាមូលដ្ឋានគ្រឹះ នៃ សន្តិភាពក្នុងសង្គម ដែលខ្លួនរស់នៅផង ។ ការកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា គឺជាការប្រឹងប្រែងដើម្បីបង្កើត​សន្តិភាពដល់ខ្លួន និងរួមចំណែកដល់សន្តិភាពសង្គម និងពិភពលោក នេះជាកាតព្វកិច្ចដែលពុទ្ធ​សាសនិកម្នាក់ៗ ត្រូវប្រឹងប្រែងធ្វើឲ្យសម្រេច ។

II-គោលដៅ សន្តិភាព និង/ឬនិព្វាន មិនមែនកើតឡើងដោយការសុំបន់ស្រន់បួងសួងទេ និងក៏មិនអាច​កើតឡើងដោយការផ្តល់ ឬប្រទានឲ្យដោយចិត្តស្រឡាញ់ មេត្តារបស់អាទិទេព ឬព្រះជាម្ចាស់ អង្គណា​មួយឡើយ សន្តិភាពនេះ កើតឡើងដោយសារការសន្សំរបស់សម្មភាព៣យ៉ាងគឺ:

          1. សព្វបាបស្ស អករណំ     មិនឱ្យធ្វើបាបទាំងពួង គឺឱ្យវៀរចាកទុច្ចរិត (ប្រព្រឹត្ដអាក្រក់) ដោយកាយ វាចា ចិត្ដ ។ ការមិនធ្វើអាក្រក់ ការកម្ចាត់អំពើអាក្រក់ និងការពារអំពើអាក្រក់គ្រប់ប្រភេទ មិនឲ្យកើតក្នុងជីវិតរស់នៅ ទាំងផ្លូវកាយ និងផ្លូវសម្តី។

          2. កុសលស្សូបសម្បទា      ឱ្យញ៉ាំងកុសលឱ្យដល់ព្រម គឺឱ្យប្រកបសុចរិត (ប្រព្រឹត្ដល្អ) ដោយកាយ វាចា ចិត្ដ ។ ការធ្វើអំពើល្អ បង្កើតអំពើល្អ និងរក្សាអំពើល្អ ឲ្យស្ថិតស្ថេរ​គង់វង្សក្នុងជីវិត​រស់នៅប្រចាំថ្ងៃ ទាំងផ្លូវកាយ និងផ្លូវសម្តី ។

            3. សចិត្ដបរិយោទបនំ         ឱ្យចម្រះចិត្ដរបស់ខ្លួនឱ្យផូរផង់ចាកគ្រឿងសៅហ្មងចិត្ដ មាន​លោភៈ ទោសៈ មោហៈ ជាដើម ។

        ពង្រឹងចិត្តដែលជាមូលដ្ឋាន នៃអំពើដោយកម្ចាត់កិលេស ឬមេរោគដែលតោងចិត្តឲ្យអស់ទៅរហូត​ដល់ចិត្តស្អាតបរិសុទ្ធ មិនមានសភាវ:អាក្រក់ស្ថិតនៅ ។

III-លក្ខណ:របស់ព្រះពុទ្ធសាសនិកជន៖

1. លក្ខខណ្ឌទី១៖ មានការអត់ធ្មត់ក្នុងការធ្វើអំពើល្អ និងកម្ចាត់អំពើអាក្រក់ ។

2. លក្ខខណ្ឌទី២៖ មិនប្រើអំពើហឹង្សាក្នុងការរស់នៅ ។

3. លក្ខខណ្ឌទី៣៖ មិនប្រើពាក្យបៀតបៀន និងតិះដៀលអ្នកដទៃ ។

4. លក្ខខណ្ឌទី៤៖ រក្សាសីល រស់នៅក្នុងច្បាប់ យកច្បាប់ជាធំ ។

5. លក្ខខណ្ឌទី៥៖ បរិភោគ ប្រើប្រាស់វត្ថុទាំងឡាយដោយសន្សំសំចៃ និងស្គាល់ប្រមាណ

6. លក្ខខណ្ឌទី៦៖ ចូលចិត្តភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងបង្កើតបរិយាកាសស្ងប់ស្ងាត់ ។

7. លក្ខខណ្ឌទី៧៖ មានសេចក្តីព្យាយាមក្នុងការសម្អាតចិត្ត ធ្វើឲ្យចិត្តមានសមាធិ ។

VI-មេរៀនពីបុណ្យមាឃបូជា ថ្ងៃនេះជាថ្ងៃដែលព្រះពុទ្ធអង្គ ទ្រង់ប្រកាស់គោលការណ៍​ទាំង១១ប្រការ​នេះ សម្រាប់ជាប្រយោជន៍ដល់បរិស័ទយកទៅប្រើប្រាស៖

1. ចំណុច១: ក្នុងឋាន:ជាបរស័ទ ការអនុវត្តន៍តាមប្រការទាំង១១នេះ នឹងនាំទៅរកសន្តិភាពផ្លូវ​ចិត្ត​ជាពិតប្រាកដ ។

2. ចំណុច២: ក្នុងឋាន:ជាពលរដ្ឋក្នុងសង្គម ការមានគោលបំណង រួមមានគោលដៅដូចគ្នា និងការប្រ​ព្រឹត្តប្រហាក់ប្រហែលគ្នានេះ នឹងអាចនាំមកនូវសន្តិភាព និងការអភិវឌ្ឍន៍ដែលប្រកបដោយនិរន្តភាព ។

3. ចំណុច៣: ក្នុងឋាន:ជាក្រុមបក្សនៅក្នុងសង្គម ឬប្រទេសជាតិមួយ ដែលព្យាយាមស្វែងរកនូវឱកាស ដើម្បីរក្សាសន្តិភាព និងជំរុញការអភិវឌ្ឍន៍ដល់ប្រទេសជាតិតែឯងនោះ ការគោរពតាមគោលការណ៍​ទាំង១១ប្រការនេះ នឹងកាត់បន្ថយបាននូវអស្ថេរភាព ជម្លោះ និងអំពើហឹង្សា ដែលកើតមកពីការ​ប្រកួតប្រជែងគ្នាបាន ។

4. ចំណុច៤: ក្នុងឋាន:ជាអ្នកផ្សាយសាសនា ការប្រព្រឹត្តទៅតាមគោលការណ៍នេះ នឹងនាំឲ្យមានការ​យោគយល់ ការផ្តល់កិត្តិយសដល់គ្នានិងគ្នា ការរស់នៅជុំគ្នាក្នុងឋាន:ជាមនុស្សជាតិបាន បើទោះជា​មាន​សាសនាខុសៗគ្នាក៏ដោយ ។

5. ចំណុច៥: ក្នុងឋាន:ជាអន្តរជាតិ ការគោរពតាមគោលការណ៍នេះ នឹងនាំមកនូវនិរន្តរភាព របស់​មនុស្សជាតិ បរិស្ថានធម្មជាតិ ពិភពសត្វ និងអាកាសធាតុដ៏យូររអង្វែងបាន ដោយមិនបាច់ព្រួយ​បារម្មណ៍ក្នុងការដណ្តើមគ្នាដើម្បីរស់ឡើយ ។ សង្ឃឹមថាយើងម្នាក់ៗអាចទាញយកប្រយោជន៍​បានយ៉ាង​ច្រើន ពីថ្ងៃបុណ្យមាឃបូជានេះ នឹងអញ្ជើញនាំគ្នាធ្វើបុណ្យទាន រក្សាសីល ធ្វើសមាធិ និងវិបស្សនា​សម្អាតចិត្តរបស់ខ្លួនក្នុងថ្ងៃមាឃបូជា ក៏ដូចជាថ្ងៃធម្មតា ថ្ងៃធម្មតាក៏ដូចជាថ្ងៃបុណ្យមាឃបូជាដែរ ដើម្បីបូជា និងរំលឹកគុណព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធដែលព្រះអង្គបានប្រកាស ព្រះពុទ្ធសាសនា សម្រាប់ជាមាគ៌ា​ដល់ពួកយើងទាំងអស់គ្នា៕

សូមជំរាបជូនដំណឹងថា​ បងប្អូនញាតិមិត្ត​ មិត្តភាក់​ អាចចូលទៅមើលវីដេអូក្នុង៖

១‑ផេកមណ្ឌលវិបស្សនាធុរ: ព្រំដែនក្អមសំណ​ វាយពាក្យថា #មណ្ឌលវិបស្សនាធុរៈព្រំដែនក្អមសំណរក្រោម ដោយគ្រាន់ចុចលើពាក្យ​ "YouTube" លោកអ្នកនឹងឃើញវីដេអូជាច្រើន​

២‑ផេកកម្មវិធីអប់រំចិត្តបែបវិបស្សនា វាយពាក្យថា “កម្មវិធីអប់រំចិត្តបែបវិបស្សនា ឬ https://www.vipassanakamathan ដោយគ្រាន់ចុចលើពាក្យ​ "YouTube" លោកអ្នកនឹងឃើញវីដេអូជាច្រើន​

៣‑ចូលទៅកាន់យូធូប វាយពាក្យថា vipassana dhammask2

៤‑ចូលទៅកាន់ប្លុកស្បត់វាយពាក្យថា https://meditation-of-mine.blogspot.com/